UOKiK sprawdza czy na opiniach można polegać

Transparentność systemów opinii przestała być wyłącznie standardem etycznym w polskim handlu elektronicznym. Stanowi również wymóg prawny, który jest coraz częściej weryfikowany przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK).

W połowie stycznia UOKiK przedstawił zarzuty dużemu i popularnemu producentowi elektroniki wskazując, iż zebrane przez niego opinie produktów mogą wprowadzać konsumentów w błąd, ponieważ recenzje oznaczane jako „Potwierdzony zakup/Produkt użytkowany przez klienta” nie są należycie weryfikowane w zakresie prawdziwości tego stwierdzenia.

Regulacje prawne z dyrektywy Omnibus

Unijna dyrektywa Omnibus z 2023 nałożyła na przedsiębiorców dodatkowe obowiązki w zakresie prezentacji opinii użytkowników. Wprowadzono przede wszystkim obowiązek informacyjny zgodnie z którym, każdy przedsiębiorca w tym sprzedawca internetowy umożliwiający dostęp do opinii musi przekazać następujące informacje:

1. Deklaracja o weryfikacji lub braku takiej weryfikacji: Sprzedawca musi jednoznacznie określić, czy i w jaki sposób zapewnia, że publikowane opinie pochodzą od konsumentów, którzy rzeczywiście nabyli/używali danego produktu.

   Sprzedawca który udostępnia opinie konsumenckie, ale jednocześnie nie wdrożył stosownych procedur dotyczących ich weryfikacji, musi o tym transparentnie poinformować, np. „Nie weryfikujemy dodawanych opinii. Nie jesteśmy w stanie zapewnić, że pochodzą one od konsumentów, którzy rzeczywiście używali lub kupili nasze produkty”.

   Tego typu oświadczenie nie wygląda jednak dobrze z perspektywy sprzedażowej i budowania zaufania do sklepu. Dlatego zdecydowanie zaleca się korzystanie z rzetelnych i sprawdzonych systemów opinii, które mają wbudowane mechanizmy weryfikacji autentyczności opinii i są zgodne z wymogami dyrektywy Omnibus.

2. Opis mechanizmu sprawdzania: Jeśli opinie są weryfikowane, przedsiębiorca zobowiązany jest udostępnić również informacje o metodach tej kontroli. Brak takich informacji lub podawanie ich w sposób nieczytelny jest traktowane jako zaniechanie wprowadzające w błąd, co naraża firmę na wysokie kary finansowe.

UOKiK stawia zarzuty spółce Samsung

W połowie stycznia 2026 roku Prezes UOKiK postawił zarzuty spółce Samsung Electronics Polska. Jest to już kolejna weryfikacja UOKiK w zakresie transparentności opinii i zgodności z wymogami prawnymi. Wcześniej urząd karał serwisy internetowe za publikowanie fałszywych opinii o produktach i usługach. Natomiast tym razem zarzuty wobec Samsunga dotyczyły:

• Braku weryfikacji autentyczności oznaczenia „potwierdzony zakup”. Urząd zakwestionował rzetelność oznaczeń sugerujących, że recenzent faktycznie używał produktu lub go nabył. Wskazano, iż opinię sygnowaną hasłem „Potwierdzony zakup/Produkt użytkowany przez klienta” może w rzeczywistości wystawić każdy, kto zaznaczy pole „Oświadczam, że zamieszczona przeze mnie opinia wynika z używania lub zakupu opiniowanego produktu”. Spółka nie wymaga ani numeru zamówienia ani numeru faktury, niczego, co potwierdziłoby tę deklarację – opisuje urząd.
• Nieodpowiednie wyliczenia średniej oceny danego produktu. Wyrażone w gwiazdkach średnie oceny poszczególnych produktów uwzględniają również takie opinie, przy których brakuje adnotacji o ich weryfikacji.

Konsumenci, widząc oceny i czytając opinie, bazują na informacjach, które mogą wprowadzać w błąd – podsumowuje UOKiK.

Postępowanie jest w toku, Samsungowi grozi kara do 10 proc. rocznego obrotu.

Podsumowanie

Właściciele e-sklepów powinni monitorować komunikaty na stronie uokik.gov.pl, gdzie publikowane są najnowsze rozstrzygnięcia i wytyczne organu nadzoru, a także zweryfikować czy systemy opinii z których korzystają są zgodne z wymogami prawnymi wynikającymi z dyrektywy Omnibus.

Dobre systemy opinii spełniają wymagane przepisami prawa obowiązki informacyjne i wdrażają odpowiednie techniczne rozwiązania mające na celu zapewnienie, że udostępnione na platformie opinie zostały dodane przez konsumentów, którzy faktycznie używali lub kupili dany produkt.